Het Cassandra effect is het gebrek aan emotionele wederkerigheid en komt voor bij partners van mensen met autisme.
Wat is Cassandra effect?
De affectieve aandoening van Cassandra (afgekort CADD) is door de Britse autismedeskundige Maxine Aston geïntroduceerd. Het Cassandra-effect komt regelmatig voor bij partners van persoon met autisme. Door gebrek aan emotionele wederkerigheid, voelt een partner zich vaak niet gezien, gehoord en begrepen. Vooral omdat de partner met autisme moeilijk over gevoelens kan praten en zich emotioneel afsluit. De andere partner (vaak de vrouw) voelt zich daardoor veelvuldig alleen en moet veel dingen zelf maar zien te regelen. Het kan ook andersom zijn als de vrouwelijke partner autisme heeft, maar dit zien we in de praktijk minder.
Cassandra Affective Deprivation Disorder (CADD)
Het Cassandra syndroom is gedefinieerd als een stoornis door een gemis aan gevoel. Het ontbreken van emotionele wederkerigheid ligt aan de basis van de verschijnselen. Het Cassandra-effect bij de partner van iemand met autisme kan ook in andere situaties voorkomen. Bijvoorbeeld in gezinssituaties waar narcisme, depressie, posttraumatische stressstoornis of drugsverslaving o.i.d een rol spelen. Vanaf 2007 wordt de naam ‘Affective Deprivation Disorder’ gebruikt. Letterlijk te vertalen als een ‘affectieve stoornis’ of gemoedsstoornis. Het Cassandra-effect kan voorkomen bij een partner, ouder, zus, broer of kind van iemand met een Autisme Spectrum Stoornis.
Hoe ontstaat het Cassandra-effect?
Een affectiestoornis zoals het Cassandra-effect kan binnen een relatie ontstaan als iemand het gevoel heeft dat zijn of haar emotionele behoeftes langdurig niet vervuld worden. De menselijke behoeftes zoals liefde, geborgenheid, begrip en emotionele wederkerigheid zijn essentieel voor de onderlinge verbinding. Als dit niet wordt ervaren, kan dit leiden tot boosheid, verwarring, wanhoop en eenzaamheid bij de partner. Als autisme niet gezien, gediagnosticeerd of erkend wordt, voelt de partner zich vaak nog meer onbegrepen. Zeker als hulpverleners het ‘probleem’ niet zien. Hier ontstaat het ‘’Cassandra-effect.’’
Autisme spectrum in relaties geeft vaak communicatieproblemen
Mensen met autisme spectrum stoornis kunnen zich vaak lastig inleven in de gevoelens van anderen. Ook in de onderlinge communicatie komt een gebrek aan inlevingsvermogen vaker voor. Mensen met autisme kunnen in veel gevallen alleen de ‘waarheid’ vanuit hun eigen gedachtegang zien. Bij onbegrip en meningsverschillen kan er boosheid ontstaan, omdat de partner met autisme zich niet gehoord en begrepen voelt (vanuit zijn perspectief). Zijn partner ervaart dit echter vanuit haar of zijn perspectief en voelt zich op zijn of haar beurt dan achtergesteld en raakt gefrustreerd omdat hij of zij niet tot de ander lijkt door te dringen. Lees ook communicatieproblemen bij autisme.
Onvermogen om emotionele steun te bieden
Het Cassandra-effect ontstaat door het emotionele gemis, als de partner met autisme niet die emotionele steun kan geven die de ander graag verlangt en verwacht. Er is zeker géén sprake van opzet of schuld in het spel. Het is een onvermogen van de partner met autisme om die emotionele steun te geven. Ook kunnen er problemen worden ervaren door een andere manier van denken binnen de Theory of Mind. Over het algemeen hebben mensen met autisme meer moeite om de juiste woorden aan gevoelens te geven. Eerder is vastgesteld dat een groot deel van de mensen met autisme problemen ondervindt in affectieve relaties onderhouden. Dat geeft in de praktijk veelvoudig problemen in de relatie, omdat gevoelens heel moeilijk of vrijwel niet kunnen worden geuit. Soms omdat gevoelens minder worden ervaren, maar ook de moeilijkheid om dit überhaupt in woorden te kunnen benoemen.
Relatieproblemen bij mensen met ASS
Het komt regelmatig voor dat het Cassandra-syndroom problematisch wordt in een relatie. Helemaal als er ook nog kinderen in het gezin zijn. Er zijn vaak veel spanningen dat ook weer het nodig effect heeft op beide partners. De partner met autisme is onopzettelijk verantwoordelijk voor het emotionele gemis bij de andere partner. Op het werk en buiten de deur vertoont de persoon met autisme wellicht veelvuldig camouflagegedrag. Hierdoor lijkt hij of zij redelijk goed te functioneren. In de thuissituatie zal de andere partner het gebrek aan emotionele wederkerigheid als egocentrisch of zelfs narcistisch kunnen bestempelen. Echter wordt dit vaak niet opgemerkt door de buitenwereld. De partner voelt zich hierdoor alleen, achtergesteld en kan zijn of haar verhaal vaak niet kwijt aan anderen die het niet zien, laat staan begrijpen.
Hoe ervaart de partner met autisme het Cassandra-syndroom?
Het is goed om te beseffen dat de persoon met autisme geen kwade bedoelingen heeft. In het begin zal hij of zij vaak zijn of haar best doen om het de partner naar de zin te maken. Vaak zal hij of zij zelf niet goed begrijpen hoe het gebrek aan de onderlinge verbinding, emotionele intimiteit en geborgenheid bij de ander overkomt. Mede omdat de persoon met autisme vaak zelf al moeite heeft op het uiten en verwoorden van gevoelens. Laat staan dat hij of zij deze op de juiste manier van de partner kan ‘aanvoelen’ en begrijpen. Omgaan met autisme vraagt op veel facetten de juiste aandacht.
Gevolgen van het Cassandra-effect
Werk, sport, hobby’s etc. kunnen voor een persoon met autisme belangrijker lijken dan een relatie. In de onderliggende relatie en bij communicatieproblemen trekt de persoon met autisme zich vaak terug, wordt stiller en gaat nog meer in zijn eigen leefwereld zitten. Ook kan het in de praktijk regelmatig tot overprikkeling of zelfs woede-uitbarstingen leiden. Sommige krijgen meer angsten of worden gevoelig voor sociale angststoornissen. Vooral omdat de persoon met autisme zichzelf niet begrepen voelt en beide partners het gevoel kunnen hebben dat ze een ‘andere’ taal spreken. Het gevolg is dat de ander zich steeds weer onmachtig, eenzaam, achtergesteld en teleurgesteld voelt.
Hallo Corry,
Wat mooi dat je hier ook aandacht aan besteed. In mijn hoofd zit jullie club meer op het begeleiden bij werk (specialisatie) en niet zo in het begeleiden bij relaties.
Maar natuurlijk hoort het bij het complete plaatje.
Ik had de blog al eerder gelezen, maar voelde vandaag op moederdag pas de behoefte om te reageren.
Ik heb zo’n geweldige vrouw die zelf haar moederdag cadeau heeft gehaald. Dat klinkt wel heel ongevoelig en riekt wel erg naar dat Cassandra effect wat je hierboven hebt beschreven. En binnen ons gezin is het weer heel logisch te verklaren, want als het cadeau te groot is om op de fiets mee te kunnen nemen, en ik ook zo’n autie ben die autorijden echt niet fijn vindt, …, zal ik het niet nalaten om daar gebruik van te maken als dat zo uitkomt.
Maar dat betekend dan wel weer even extra je best doen op moederdag zelf. En dat mag best subtiel zijn (klein bloemetje aan de rand van het bord plakken van het ontbijt dat je voor haar hebt klaargemaakt). Zo laat je toch zien wat ze voor je betekend. Het gezien worden, het gevoel, is zoveel belangrijker dan het cadeau zelf. Alleen doordat we niet altijd bij dat gevoel kunnen wat iets voor een ander betekend, moet je dat ook opnemen in één van de vele theorieën of mind.
Ik heb altijd geweldige ideeën, maar ze uitvoeren …
Dus in goed Nederlands: Keep It Simpel Smartass, het zijn de kleine dingen die het doen.
Dus ook jij Corrie, bedankt. Het thuisfront verdient de waardering die ze soms missen. Weet dat in een aantal van die koppies het besef er wel degelijk is, maar we hebben hulp nodig om tot uitvoering te komen.
Groet,
Hans
Er is nog een wereld te winnen in de communicatie tussen partners met soortgelijke verschillende opvattingen over liefde en houden van.
Dat is ook zeker het geval en daarom is het ook belangrijk dat partners met elkaar in gesprek blijven om zo veel mogelijk begrip te krijgen over ieders denkwijze, standpunten en behoeften. Zeker als er (een vermoeden van) autisme in het spel is. Dat kan soms een hele uitdaging zijn om dit in goede banen te leiden in de onderlinge communicatie.
Met vriendelijke groet,
Corrie Heslinga
Jaar in jaar uit mis ik warmte, begrip vooral op momenten dat ik het niet meer echt trek. Mijn partner (vrouw, 63) heeft HFA, hoog functionerend autisme en sinds ca haar 60ste lijkt haar autisme zich intenser te uiten waarmee ons verschil vanwege de autisme ook groter, voor mij (man, 68j) sterker is geworden.
Wanneer iets besproken moet worden tussen ons op emotioneel gebied kan ik het woord ‘autisme’ niet noemen wil ik verder praten waar ik over begonnen was, autisme lijkt voor haar nog steeds niet geaccepteerd.
De laatste twee jaar merk ik regelmatig dat wanneer ik op sociale media een vriendelijke of hartelijke reactie van iemand krijg dat ik bijna breek, te emotioneel voor de topic waar het over gaat, reageer.
Hier kom ik dan ook aan bij ‘Cassandra’ waar het bovenstaand artikel over gaat.
Emotioneel is onze relatie voor mij zeer mager, zeer arm, een arm of iets onverwachts warms, het is er nooit.
Hierbij komt dat herkenning bij anderen, vrienden, familie er weinig tot nooit is, wel een houding naar mij toe op de manier van ongeloof, het niet snappen, zeggen dat iedere partner toch wel eens ‘zo’n bui’ heeft.
Het maken van vrienden blijkt heel lastig samen met iemand met autisme is mijn ervaring, het niet deelnemen aan een gesprek door mijn partner igv een verjaardag of wat dan ook, het zorgt niet voor het opbouwen, verstevigen van een band met anderen.
Voel me eigenlijk nogal opgebrand, zou het fijn vinden een reactie te lezen.
noemen,
Beste Peter,
Dank u wel voor uw reactie op ons blog. Ik kan mij uw pijn en verdriet heel goed voorstellen. Het is ook heel moeilijk om een sterke emotionele band met iemand op te bouwen die dergelijke emoties en gevoelens niet goed kan voelen en ervaren. Het is vooral voor partners heel lastig als dit ook niet erkend wordt, zodat u ook geen begrip ervaart. Het Cassandra-effect is helaas niet zomaar te verhelpen, tenzij de persoon zelf die herkent en hieraan wil werken. Ik begrijp dat u veel behoefte heeft aan een vriendelijk woord van begrip omdat u dit mist. Het is ook belangrijk dat u zelf ook contacten legt waar u zich gezien en gewaardeerd voelt. Het niet begrijpen van autisme door anderen is helaas iets wat veel voorkomt. Misschien kunt u aansluiting vinden bij gespreksgroepen van partners met autisme, zodat u meer erkenning krijgt voor de dingen waar u in uw relatie tegenaan loopt.
Met vriendelijke groet,
Corrie Heslinga
Dag Peter, kom bij het zoeken naar partner met autisme, deze site tegen en dus ook jouw reactie. Ik ben 47 jaar met iemand die de symptomen heeft en ken jouw eenzaamheid maar al te goed. Had me er langzaam bij neergelegd. Vind het geweldig dat er nu eens een man is die dit schrijft. Bij mij wordt het nogal eens afgeschoven op mijn zogenaamde over gevoeligheid.
Anderen zien het absoluut niet. Mijn man is juist nogal populair. Dat maakt het nog lastiger. Ik hoop dat je reageert.
Hoi Anita
Ik las jouw reactie en zit in dezelfde situatie. Partner met autisme en wij hebben vaak meningsverschillen door dat verschillende zicht op gevoel en communicatie. Mijn partner is naar buiten ook gemaakt sociaal en populair daardoor. Ik probeer het echt te begrijpen maar soms ben ik echt op!
Hij kan ook grapjes maken en niet in zien dat die heel pijnlijk zijn en helemaal niet grappig. Als ik dat dan zeg is er weer ruzie waar ik dan als schuldige wordt bestempeld.
Zou ook graag een handleiding willen om ermee om te kunnen gaan 😓😂
Hallo Mirjam,
Dit lijkt wel mijn verhaal. Man met autisme (nooit gediagnosticeerd, maar zijn ouders hebben het vroeger wel gedacht).
Inderdaad altijd gemaakt vrolijk en sociaal wenselijk naar anderen. Grapjes kunnen vaak pijnlijk overkomen, maar daar heeft hij geen weet van. De afwezigheid van emotionele verbinding en het Cassandra-effect. Ik zou graag in contact met je willen komen en horen hoe jij hiermee omgaat.
Beste Peter
Hoe gaat het met jou? Heb jij inmiddels een leuke praatgroep gevonden? Kan je je verhaal bij iemand kwijt waarbij je op begrip kan stuiten?
Ondersteunende groet
Hallo Peter,
Heel herkenbaar wat je schrijft.
Ik zit in een beginnende relatie en kom dit tegen.
Twijfel of het narcistisch of meer autistisch gedrag is.
Hoe dan ook realiseer ik me dat mijn eigen rol er ook 1tje is. Heb begrepen dat hij al veel relaties kwijt is geraakt hiermee.
Misschien zinvol om een keer uit te wisselen hoe we ermee kunnen omgaan. Hoe dan ook wens ik je helderheid en kracht!
Hallo Anna, Heel toevallig dat ik je reactie nu net tegenkom hier, na twee maanden geen reactie te hebben gehad kwam ik hier minder en minder.
Ja, onze eigen rol is er zeker ook, dat realiseer ik me heel goed.
Min of meer ging ik er vanuit in het begin van onze relatie te maken te hebben met iemand zonder autisme of met iemand die geen narcist later bleek, die twee kunnen dicht bij elkaar liggen is zoals ik het als partner naast haar beleef; het gebrek aan aandacht geeft al gauw het idee van niet belangrijk genoeg voor iemand te zijn.
Moeilijk voor je in deze beginnende situatie, om te zeggen ‘begin er dan aub niet aan’ zou m’n eerste reactie zijn maar je zult er maar gevoelsmatig in zitten zoals jij nu doet, een rem in een relatie voelen is al moeilijk genoeg.
Is er met hem of haar over te praten, dat zou geweldig zijn, in ieder geval wens ik je sterkte met dit dubbele gevoel wat zo’n situatie altijd toch oproept.
Anna, mijn mailadres kun je opvragen bij de redactie neem ik aan, anders lees ik je hier verder wel.
Vriendelijke groet, Peter
Hoi Anna, Net terug van vakantie, niet geweldig ook ivm mijn partner met autisme en dacht weer aan deze site.
Heb ws verkeerde antwoordformulier gebruikt, daarom hier nog een antwoord.
Ik snap je wanneer je het hebt over je twijfels wb je vrij nieuwe relatie nog, niets menselijkers toch?
Bij mij is ook allerlei twijfel nog eens extra opgestoken en toch, je ‘moet’ er weer verder mee en dan een ‘alhoewel’
Hoe hier tegenaan te kijken lukt keer op keer niet met mensen die een relatie enkel meemaken vanaf de buitenkant, alles lijkt dan koek en ei, ze zult dat misschien herkennen, er is weinig herkenning dan.
Waar doe je goed aan met wat te beslissen, enkel maar vragen.
Tot hier nu, hoop je terug te horen, jouw mening hierover, als gevoel botst met verstandelijk denken.
Vriendelijke groet, Peter
Mijn beste vriendin, heeft al 15 jaar een partner met autisme. Inmiddels staat onze relatie erg onder druk doordat ook zij erg veranderd is en emotieloos alles beredeneerd. Dit doet mij erg veel verdriet. Als ik naar haar kijk en hoor praten is het inmiddels bijna een vreemde voor mij. Ik ben bijna zover dat ik haar ” laat gaan “. Het snijdt door mijn hart als ik zie dat ze zich steeds meer afzondert en haar identiteit volledig kwijt is. Haar familie, vrienden en allerlei uitjes waar ze eerder altijd voor in was, heeft ze inmiddels helemaal laten gaan. Alleen haar kinderen komen daar nog thuis. Zij blijft volhouden dat dit haar lot is. Ik kan haar inmiddels wel in haar gezicht slaan om te kijken of ze nog emotie kan tonen. Bij wijze van dan…. Het lijkt wel of zij inmiddels degene is met a.s.s.. Wat te doen? Afscheid nemen met pijn in mijn hart of de deur op een kier laten ?
Beste Desiree,
Via email hebben wij u hierop geantwoord.
Vriendelijke groet,
Corrie Heslinga
Dag Peter, Anna,
Jullie verhalen komen me zo bekend voor. Het doet goed om te zien dat ik niet alleen ben met mijn eenzaamheid, onvermogen om te begrijpen en versteende hart ook al wens ik jullie dit niet toe. Zoals jij schrijft Peter … ook ik snak naar een woord van begrip, van vriendelijkheid.
Ik ben bijna 9 jaar samen met een partner waarvan ik het gedrag niet kan plaatsen. Volgende week verhuis ik naar een andere plek. Het lukt me niet meer om in een koude, beenharde relatie te staan (althans dat is hoe ik het aanvoel). Mijn vriend kreeg vorig jaar op mijn aandringen de diagnose ADHD maar in mijn zoektocht naar verklaringen vermoed ik steeds meer dat hij ook op het autismespectrum zit. De informatie die ik lees bevestigt wat ik al jarenlang onder woorden probeer te brengen. Ik heb al zo vaak gezocht naar een verklaring voor zijn vreemde reacties en heb vaak gedacht: hoe kan je zo gemeen zijn tegen iemand die je graag ziet. Ook aan narcisme heb ik al gedacht, mijn vriend lijkt enkel en alleen op zichzelf gericht… Ik ben ongelooflijk moe en op en misschien wil ik gewoon graag horen: hij kan er niets aan doen in plaats van: het is een gemene man zonder respect. Ik weet het niet meer. Ook voor mij zou het deugd doen mocht iemand reageren. Warme groet, Annelies.
Al 48 jaar ben ik getrouwd met een autist, die nu eindelijk na 45 jaar ontkenning er niet meer onderuit kan dat hij een echte autist is. Omdat onze dochter en 3 kleinkinderen officieel getest zijn, is het steeds duidelijker wat er in ons gezin gespeeld heeft en nog steeds speelt.
Met mijn partner is de communicatie tussen ons het allergrootste struikelblok en dat heeft voor erg veel ruzies, verdriet, pijn en eenzaamheid gezorgd.
De laatste maanden ben ik volledig uitgeput en het lijkt wel of elke miscommunicatie nog meer lava in mij naar boven brengt. Als het weer rustig is voel ik me best goed.
Maar ik sta op het punt om de lava uit te spugen met een enorme kracht. Ik ben al maanden op zoek naar een therapeut die affiniteit heeft met autisme bij wie ik eerst emotioneel leeg mag lopen. Dus niet een therapeut die mij direct gaat vertellen hoe ik mijn partner beter kan begeleiden. Ik ben te boos, te moe, te verdrietig om daar nu open voor te staan. Ik denk dat als ik alles eruit gegooid heb, dat ik dan met mijn partner er aan toe ben om aan onze communicatie te werken. Wie o wie kent een goede therapeut in het westen, midden van het land waar ik een paar keer naar toe kan gaan??
Hallo, Jeanette,
Even een reactie op jouw bericht. Het is of ik mijn eigen verhaal lees, en net als jij ben ik inmiddels ook totaal uitgeput door bijna 19 jaar leven met iemand die emotieloos door het leven gaat, tenzij het over hemzelf gaat, dan is ie het slachtoffer. Het ligt altijd aan iedereen behalve aan hemzelf, alles wordt hem aangedaan, zelfreflectie is er nooit. Je komt er nooit doorheen. Als ik hem ergens op aanspreek, gaat hij zwijgend met zijn gezicht van afgewend mij zitten. Dit kan uren, dagen duren. Hij neemt nooit initiatief, is vreselijk passief en eigenlijk wil hij gewoon verzorgd worden, eten, schoon huis, schone kleding en iemand die hem vermaakt. Ik begrijp zo ontzettend goed jouw frustratie, verdriet eenzaamheid en boosheid. Het gaat echt nooit veranderen. Hij zegt ik kan het het niet, altijd sorry zeggen, dat woord betekent echter niets uit zijn mond, want iets veranderen doet hij gewoon niet. Ik heb altijd het idee dat hij een soort doos heeft met “trucjes” waar hij op goed geluk iets uithaalt als hij denkt dat bepaalt gedrag bij een bepaalde situatie hoort. Hij zegt altijd hetzelfde, ook weer zonder gevoel of emotie, maar omdat hij dit in soortgelijke situaties ook gezegd heeft. Het lijkt wel een robot. Op zijn werk heeft niemand het door, daar heeft hij geen emoties of gevoel nodig ( technische mannen omgeving). Dus daar komt hij niet bovendrijven. In onze beperkte sociale omgeving, zit hij er over het algemeen de hele tijd zwijgend bij, tenzij het om zijn favoriete onderwerpen gaat, dan wordt hij een spraakwaterval die niet te stoppen is, en dan haken mensen ook af omdat het ze verveelt. Ik heb het gevoel dat hulpverleners en therapeuten altijd uitgaan van de belangen van de autist, de partner moet maar leren om er mee om te gaan, daar wordt de nadruk op gelegd. Ik zou nog uren door kunnen gaan, maar het wordt zo’n eindeloos negatief verhaal en daar wil ik je niet mee lastig vallen. Wat ik je wil zeggen is: je staat niet alleen, er zijn mensen die precies weten wat je bedoelt en meemaakt en die zich ook eenzaam voelen in een soortgelijke situatie. Als je er met mensen over wilt praten zeggen ze al gauw: dan ga je toch scheiden? Dan ga je toch weg? Ik heb al duizend keer op dat punt gestaan. Als ik weg ga, heb ik geen woning en geen geld, dat is dus niet zomaar even iets om te besluiten. Ik ben bijna 65 jaar en zie erg tegen dit besluit op, maar heb ook geen idee hoe ik dit de rest van mijn leven moet volhouden. Ik begrijp jou dus heel goed en misschien geeft het jou een beetje steun om te weten dat jij niet gek bent, dat iemand je gelooft en weet hoe je je voelt ! Sterkte en hartelijke groet, Anne
Lieve Anne,
Alsof ik dit zelf geschreven heb….Zó herkenbaar. Vooral dat ongeloof bij anderen!
Dit is de eerste keer dat ik hier terecht ben gekomen. Maar wat een herkenning van mijn eigen leven. Het cassandra effect ja dat is me nu duidelijk waardoor ik ben geworden zoals ik ben. Ben altijd bezig voor de partner, maar krijg nooit iets terug aan emotie, gevoel, begrip. Het enige wat ik krijg is sorry ik wil je niet kwetsen, ik wil je graag helpen, ik wil je geen verdriet doen. Altijd het woord ik wil. Maar het gebeurd nooit. Zit nu weer in een burnout doordat ik maar blijven zorgen dat alles goed loopt zodat hij verder kan. Maar wil zo graag ook wat aandacht en een schouder om op te leunen. Ben nu 66 jaar inmiddels en mijn gehele leven staat in het teken van mijn zorgen voor anderen. Vader was een agressieve autist maar kreeg de diagnose pas toen hij 68 jaar was. Mijn moeder was een narcist die enkel voor haarzelf zorgde. Mijn enige broer is precies mijn moeder. En ik koos steeds dezelfde soort relatie. Eerste was een trieste alcoholist, we kregen een dochter maar toen ze drie jaar was pleegde hij zelfmoord. Toen wilde ik graag een stabiele man. Nou die kreeg ik. Een dominante autist dus. Met hem kreeg ik 2 kinderen. Zoon met autisme en add, een dochter met hoogbegaafd autisme. Dat heb ik 26 jaar volgehouden. Toen gescheiden en alleen verder met mijn kinderen. Dat was nog zwaarder helaas. Toen de kinderen uit huis gingen vond ik een sociale lieve man. Wel een chaoot, maar dat zou ik wel mee helpen. Na 2 jaar veranderde er iets bij hem, het lieve sociale was weg, had maar een focus en dat was werken. Dus ik eenzaam, onbegrepen en ongeliefd. Toen ik 7 jaar bij hem was begon hij erg veel te vergeten. Korte termijngeheugen ging snel achteruit. Dus alles kwam op mij neer. Toen besloten latrelatie aan te gaan met hem. Nu zit ik dus toch te denken het op te geven en alleen verder te gaan. Heb mijn huisje en mijn eigen inkomen gelukkig wel. Nu denk ik dat hij dus ook autisme heeft want merk steeds meer. Zijn moeder bleek autisme te hebben en zijn kleinkinderen 3 van de 4 ook. Heb mezelf vaak afgevraagd waarom ik steeds op bepaalde soort mannen val. Het cassandra effect is dat dus.
Hallo Corry,
Na jaren stuit ik ineens op deze site en specifiek deze blz. Mijn verhaal met erkenning en zelfs is er een woord aan gekoppeld. Hét CADD effect. Geweldig!!! Alleen dit geeft al een zucht van verlichting. Maar nu de verbazing is gezakt komt de vraag en nu? Hoe verder? Wat zijn mogelijkheden? Kun je mij daar in verder helpen?
Ik hoor graag.
Groet Jessica
Hallo Jessica,
Het is misschien handig dat je ons direct een mail stuurt via het contactformulier via de website. Probeer daarin je hulpvraag goed te onderbouwen en dan kunnen wij kijken waarin wij jou mogelijk verder kunnen helpen.
Met vriendelijke groet,
Corrie Heslinga
Beste Jessica
Ook voor mij voelt het heerlijk om te lezen dat ik niet gek ben. Het is zo moeilijk om aan iemand duidelijk te maken wat je meemaakt, want het is overal toch iets? En ja, dat is waar, maar ik heb me in de jaren dat ik helemaal single was nooit zo eenzaam gevoeld als nu. Zelf ben ik 21 jaar samen met mijn man en eerlijk gezegd dacht ik steeds dat hij mij niet interessant vond, dat hij mij te dik vond, te lelijk, te donker van haarkleur, te dom, niet interessant… Er kruipen zo vele overtuigingen in je hoofd die je angsten en onzekerheden alleen maar voeden. Mijn man is een top man: intelligent, handig, goede papa, pluist alles tot in detail uit, er is niets dat hem ontgaat. Na een zoveelste ziekenhuisopname van mijn man werd ASS besproken en zal er een officiële test volgen, maar de psychiaters en therapeuten zijn er zeer zwaar van overtuigd dat mijn man ASS heeft. Persoonlijk ben ik zeer zwaar over mijn grenzen (alweer) gegaan om alles alweer recht te houden, maar mijn draagkracht is op. De loze woorden gaan aan mij voorbij en ik verlang alleen maar naar mijn vrijheid, naar tijd om te herstellen..
Heel veel sterkte voor iedereen want zo te lezen zijn er vele mensen met een dergelijk verhaal.
Lieve allemaal,
Wat heerlijk om te lezen dat ik niet gek ben, maar dat mijn partner iets mankeert waardoor hij mij niet emotioneel kan steunen.
Gisteren kwamen we tot de ontdekking dat mijn man wel heel leuke berichtjes kan sturen. Vol van attente opmerkingen en interessante vragen!
Maar in het dagelijks leven, dus ‘live’, informeert hij nooit naar iemands gevoelens of behoeften. Toen ik vroeg waar die attente, liefhebbende man van de berichtjes was in het ‘echt’ kon hij mij daar geen antwoord op geven. In zulk soort situaties ga ik altijd op zoek op het internet en belandde op deze blog!
Wat een verademing….Nu zijn we van plan om hier iets mee te gaan doen, die berichtjes bedoel ik. Misschien kan hij mij bij gelegenheid eens een berichtje sturen? Het lijkt heel onpersoonlijk, maar als dat nou eens de manier is waarop hij zich wél naar mij kan uiten? We gaan het zien en wellicht kan ik hier later eens verslag over uitbrengen. Hopende dat ik er iemand een idee mee aan de hand doe. Ik besef me natuurlijk dat dit niet de oplossing is voor iedereen, maar voor mij is het het proberen waard.
Iedereen veel sterkte gewenst in het zoeken naar de juiste oplossing!
Lieve Cassandrezen,
Dit is mijn laatste puzzelstuk die ik nog niet had gevonden. Alles valt de afgelopen tijd op zijn plek. Sinds 2 jaar weten we dat onze dochter van 13 een selectieve eetstoornis heeft, en enige tijd later volgde ook de diagnose autisme. De laatste tijd zei mijn man steeds vaker “ oh, maar dat herken ik wel,” als we weer een psycholoog of gedragsdeskundige spraken. We zijn al 26 jaar samen, maar dat is niet altijd over rozen gegaan. Toen ik in 2009 een ontsteking aan mijn evenwichtsorgaan orgaan had en ik niet de speurtocht voor de verjaardag van mijn oudste zoon kon uitzetten vanwege duizeligheid, ging manlief toch gewoon naar zijn voetbalwedstrijd. Had ik het feestje maar moeten verzetten, want ik had het kunnen weten. Of die keer dat we verhuisden en mijn familie kwam helpen. De wedstrijd moest worden gespeeld en weg was hij. Maar ook; altijd in slaap vallen na een werkdag, hele vreemde opmerkingen maken tijdens gesprekken met anderen (dat ik me bijna schaam), obsessief volgen van voetbalcompetities en formule 1. Thuis regel ik de hele toko en de gehele zorg rondom mijn dochter, want dat vind hij over het algemeen gewauwel en onzin. Zelf neemt hij totaal geen initiatief om iets op te pakken.
Het gekke is dat hij communicatief heel sterk is en ‘lult’ mij er zo uit. Hij komt zo amicaal over, iedereen zegt altijd: ”je hebt zo een leuke en lieve man”. In het bijzijn van anderen veranderd zijn gedrag compleet als een kameleon. Ook is hij heel aanhankelijk en wil constant fysiek contact, bijna verstikkend. Dat vind ik verwarrend, want ik ben dan nog een tijdje van slag na al die hectiek. Maar goed, dat Cassandra effect is precies hoe ik me al jaren voel. Soms eenzaam, vaak gestrest en bijna altijd moe van al het geregel. Maar ik ben niet alleen, want ik weet dat jullie mee lezen en begrijpen in wat voor spagaat je kunt zitten met een partner met een (sterk vermoeden van) autisme. Nu ga ik eens uitzoeken of het handig is als hij zich ook laat testen en hoe ik hem zover zou kunnen krijgen. Misschien kan dat ook voor onze relatie meer handvatten geven.
Dank voor het meelezen en sterkte allemaal. 🙏
Beste Iris,
Ik heb je bericht ingekort, omdat het anders een te lange tekst wordt. Dank je wel voor je verhaal. De vraag is natuurlijk op je partner zich zou willen laten testen, maar als hij het gevoel heeft dat het niet aan hem ligt, wordt deze kans klein. Je zou hem ook eens iets kunnen laten lezen hierover om te kijken of aan te geven dat jij hem hierin herkent. Wellicht is hij bereid om zich erover in te lezen. Blijf voor jezelf duidelijk je grenzen aangeven in hetgeen wat je wel en niet accepteert. Het zal zeker wel een uitdaging blijven.
Met vriendelijke groet,
Corrie Heslinga
Wat een herkenbaarheid lees ik hier weer.. Ik ben eind 30 en moeder van een baby en peuter en heb sinds 6 jaar een partner met vermoedelijk ASS. Ik herken de eenzaamheid zo erg, het Cassandra-effect zoals hier beschreven. Doordat er zo weinig emotionele wederkerigheid is ben ik zelf ook helemaal ‘rationeel’ geworden. Alleen als ik met iemand anders ben en praat kom ik weer tot mijn gevoelswereld.. Mijn partner is heel hoog functionerend, heeft een goede baan in de ICT en heeft zijn zaakjes juist goed op orde. Hij is extreem rationeel en dominant, heeft extreem veel oog voor details en leeft volgens allemaal regels(die hij zijn gezin ook probeert op te leggen).. Hij is voortdurend zintuigelijk overprikkeld, vooral op zn gehoor. Praten of uiten van emoties is iets wat mijn partner gewoonweg niet kan. Omgaan met mijn emoties kan hij ook geenszins en dit resulteert steevast in weglopen of boos worden (boosheid en irritatie is de enige emotie die hij uit)
Ook heeft hij sociaal vreemd gedrag naar mij toe. Ik heb ook wel eens gedacht aan narcisme, maar alle kenmerken van manipulatie, psychische spelletjes spelen, mij afhankelijk maken enz ontbreken. Hij is juist heel principieel en doet alles uit goede bedoelingen. Wel is hij heel controlerend naar mij binnenshuis. Sowieso uit hij enkel kritiek en nooit complimenten o.i.d. Hij heeft enkel individualistische hobby’s zoals zijn instrument, lezen en computeren, maar samen iets doen voor de ‘gezelligheid’, daar ziet hij letterlijk het nut niet van in. Onze relatietherapeut heeft hem na vermoeden ASS doorgestuurd voor onderzoek. Echter bij het onderzoek kwam naar voren dat hij ‘tekenen van ASS’ vertoont, maar dat niet zeker vast te stellen is dat dit door ASS komt en niet door hechtingsproblemen. Mijn eigen partner vindt nu dus dat hij geen autisme heeft, want anders was het wel uit het onderzoek gekomen, zo redeneert hij. Ik verbaas me over het sociale masker dat hij opzet iedere keer als hij zich onder de mensen begeeft. Hij is dan sociaal en praat, thuis zie ik NIETS terug van deze persoon. Anderen zien dus een heel ander mens. Ik ben zelf opgegroeid met een vader met ASS en heb hierdoor een hele moeilijke jeugd gehad (vader is pas gediagnosticeerd op zijn 60e). Ik voel me vaak erg vastzitten in deze situatie met hem hierdoor. Hopelijk vind ik hier wat tips om mijzelf niet kwijt te raken in deze lastige relatie.
Dankjewel, voor deze verhalen. Zo eenzaam voel ik me vaak. Zelfs de begeleiders zeggen dat ik het mezelf aandoe en in een slachtofferrol speel. Ze lijken niet te snappen dat als je partner dwangneuroot en autisme heeft. Dat je kompleet uitgeput raakt. En ik lees hierboven dat meerdere mensen deze problemen hebben. Is er ook een club waar je je op kan geven en hulp krijgt van mensen die je hier doorheen helpen. ?
Beste Bea,
Je zou eens contact kunnen leggen met het NVA. Die organiseren ook bijeenkomsten voor mensen met autisme of hun partners. Tevens heeft het NVA een adviesteam die je vragen kunt stellen.
Met vriendelijke groet,
Corrie Heslinga
Beste Bea
De eenzaamheid in dit hele verhaal is blijkbaar heel moeilijk uit te leggen. Hulpverleners herkennen dit inderdaad precies niet waardoor je jezelf nog meer in twijfel trekt en nog gekker lijkt te komen. Je mag gerust mijn mailadres opvragen hoor. Even je hart luchten doet deugd!!
Veel goede moed!